Stress ontstaan auto-immuunziektes

Stress en het ontstaan van auto-immuunziektes

Stress is van grote invloed op je immuunsysteem. Als we het over stress hebben, bedoelen we mentale stress. Het is wel goed om te begrijpen dat het lichaam ook stress kan ervaren van lichamelijke verwondingen, ziekte, negatieve gedachtes en zelfs teveel indrukken (horen, zien, ruiken, voelen).

Zodra je stress ervaart komt er direct cortisol vrij in je bloed. Cortisol is het stresshormoon dat voornamelijk wordt aangemaakt in de bijnieren. Cortisol wordt aangemaakt om de reactie van het lichaam op stress te verhogen, waardoor je ineens veel harder lijkt te kunnen rennen als je een tijger ziet, maar ook om jouw lichaam te beschermen tegen teveel stress. En juist dat laatste mechanisme staat op scherp in ons huidige leven. Er is constant stress, denk aan alle sociale media waardoor we constant indrukken moeten verwerken of werk dat op de achtergrond altijd een rol speelt. De bijnieren blijven daardoor in hoge mate cortisol aanmaken en krijgen niet de kans zich te herstellen. In eerste instantie zorgt dit voor hoge cortisolwaarden, maar bij langdurige stress worden de bijnieren uitgeput en worden de cortisolwaarden juist laag.

Stress en het ontstaan van auto-immuunziektes

Cortisol heeft een belangrijke functie in het immuunsysteem. Cortisol zorgt er voor dat de immuunreactie, als het gevaar voorbij is, wordt gestopt. Maar wanneer je bijnier minder goed werkt en er minder cortisol wordt aangemaakt, wordt de immuunreactie niet gestopt en krijg je een overactief immuunsysteem. En juist dat is gevaarlijk, want dan zal het immuunsysteem lichaamseigen cellen aanvallen.

Een ander probleem van teveel stress is dat een chronische verhoogde cortisolwaarde in het bloed er voor zorgt dat spierweefsel wordt afgebroken. Het gevolg daarvan is op de lange termijn insulineresistentie. Dit komt doordat glucose wordt opgeslagen in spiercellen. Als er minder spiercellen zijn, blijft er meer glucose in het bloed achter. Dit leidt tot chronisch verhoogde bloedsuikerspiegel. De lichaamscellen passen zich hierop aan, waardoor ze minder gevoelig worden voor insuline (insulineresistentie). Niet alleen heeft dit stress voor het lichaam tot gevolg, waardoor de bijnieren nog meer cortisol (stresshormoon) gaan aanmaken, ook zal de alvleesklier extra insuline blijven aanmaken om de bloedsuikerspiegel te doen dalen. Hierdoor komt er teveel insuline vrij wat op zijn beurt weer ontstekingsbevorderend is.

Tot slot zorgt chronische stress voor een verstoord hongergevoel, waardoor je je makkelijker overeet. Het probleem daarmee is dat bij alles wat je eet oxidatieve stress in het lichaam ontstaat. Oxidatieve stress beschadigt de cellen in het lichaam. Normaal hoeft oxidatieve stress geen probleem te zijn, maar eet je teveel dan zijn er niet voldoende anti-oxidanten die de gevolgen van oxidatieve stress kunnen verminderen. Oxidatieve stress beschadigt alle cellen in het lichaam, waaronder ook de darmcellen. Dit kan leiden tot een leaky gut.

Wat kan je doen tegen stress?

  • Probeer te achterhalen wat de oorzaak van jouw stress is. Valt de oorzaak weg te halen? Heb je bijvoorbeeld stressvol werk? Wellicht is het hét moment om een nieuwe baan te zoeken? Probeer te veranderen wat er mogelijk is;
  • Bedenk voor je zelf wat je positieve energie geeft. Wellicht heb je een hobby die ligt te verstoffen in de kast, maar waar jij heel gelukkig van wordt. Probeer hier meer tijd voor te maken;
  • Zit je met onverwerkte emoties? Of bepaalde angsten? Zoek een therapeut met wie je aan de slag kan met de onverwerkte emoties. Geen zin om in therapie te gaan? Er zijn voldoende online programma’s! Het schrijven in een dagboek wil ook vaak werken;
  • Ga op tijd naar bed en sta op tijd op. Een goede nachtrust helpt je om weerbaarder te worden tegen stress;
  • Zorg voor voldoende (lichte) beweging. Beweging helpt om met stress om te gaan en maakt je gelukkiger.
  • Doe dagelijks ontspanningsoefeningen of een meditatie. Het helpt je om beter met stress om te gaan.

Slaap en het ontstaan van aut-immuunziektes