Wat is een auto-immuunziekte

Wat is een auto-immuunziekte?

Een auto-immuunziekte ontstaat als hetgeen dat ons moet beschermen, ons immuunsysteem, zich tegen ons keert en gezonde cellen of lichaamseigen eiwitten aanvalt. Er zijn veel verschillende auto-immuunziektes en bij steeds meer mensen worden auto-immuunziektes vastgesteld. Hoeveel mensen in Nederland daadwerkelijk een auto-immuunziekte hebben is onbekend, maar in Amerika is bij meer dan 15% van de inwoners een auto-immuunziekte vastgesteld. En dit zijn alleen nog maar de mensen die gediagnosticeerd zijn. Aangezien het stellen van een diagnose moeilijk is en niet iedereen met klachten naar de dokter gaat, zal het daadwerkelijke aantal hoger liggen. En het aantal stijgt dagelijks!

Een auto-immuunziekte openbaart zich wanneer:

  1. Het lichaam auto-antilichamen, antilichamen die het lichaam aanvallen, aanmaakt;
  2. Het feedbacksysteem, waarbij de cellen die de auto-antilichamen aanmaken onschadelijk worden gemaakt, niet werkt
  3. Het immuunsysteem wordt gestimuleerd om aan te vallen én
  4. Lichaamscellen en weefsel in het lichaam beschadigd zijn, als symptoom van een ziekte.

Hoe een auto-immuunziekte precies ontstaat is nog onduidelijk. Wel zijn er 3 factoren die de kans op een auto-immuunziekte vergroten:

  1. Genetische aanleg én
  2. Infecties, omgevingsfactoren of pech én
  3. Voeding en leefstijl

De genetische aanleg of een infectie kan je niet beïnvloeden. Er is echter aangetoond dat voeding en een verkeerde leefstijl de kans op het ontstaan van een auto-immuunziekte kan vergroten.

Genetische aanleg

Genetische aanleg is de hoofdoorzaak voor het ontstaan van een auto-immuunziekte. Grote kans dat één van jouw ouders en/of grootouders een auto-immuunziekte hebben. Bij jouw geboorte werden deze “auto-immuun genen” aan jou doorgegeven. Het hebben van deze auto-immuun genen wil echter niet zeggen dat jij een auto-immuunziekte gaat krijgen. Dit auto-immuun gen moet namelijk eerst tot uiting komen, oftewel genexpressie. Om tot uiting te komen is er een trigger nodig. Deze trigger vormen omgevingsfactoren en/of voeding en leefstijl.

Omgevingsfactoren

Naast de genetische aanleg zijn de omgevingsfactoren ook een belangrijke oorzaak voor het ontstaan van een auto-immuunziekte. Maar wat verstaan we onder omgevingsfactoren:

  • Infecties
    Infecties zijn niet daadwerkelijk de veroorzaker van een auto-immuunziekte, maar dragen wel bij bij het ontstaan van een auto-immuunziekte. Dit komt doordat bepaalde infecties bijdragen aan het ontstaan van auto-antilichamen. Voorbeelden van infecties zijn:
    • Borrelia (ziekte van Lyme)
    • C. Pneumoniae (longontsteking)
    • Enterovirus (buikloop)
    • Giardia lamblia (reizigersdiarree, parasiet)
    • H. pylori (maag/darmbacterie)
    • Herpes (koortslip of blaasjes bij de genitaliën)
    • Norovirus (buikloop)
    • Parvovirus B19 (vijfde ziekte)
    • Streptokokken (keel- of amandelontsteking)
    • Totxoplasmose gondii
  • Toxines, chemicaliën en medicijnen
    Bij toxines en chemicaliën denk je hoogstwaarschijnlijk direct aan de beelden van de hoogovens, Schiphol of de uitlaatgassen van de auto’s op de A2. Toch komt het ook dichter bij huis voor. Denk maar eens aan de vaccinaties die we als kind kregen en als we op vakantie gaan. In deze vaccinaties zitten zware metalen (aluminium) om het vaccin beter zijn werk te laten doen. Maar ook in verf, huisstoffering en zelfs onze voeding zitten toxines en chemicaliën. Daarnaast worden er flink wat medicijnen gebruikt door de meeste mensen. Niet alleen voorgeschreven medicatie, maar ook vrij verkrijgbare medicijnen zoals Ibuprofen. Al deze stoffen zijn van invloed op de genexpressie voor het ontstaan van auto-antilichamen en dus het ontstaan van auto-immuunziektes.
  • Voeding en leefstijl
    Voeding en leefstijl zijn de laatste factor die van invloed zijn op het ontstaan van auto-immuunziektes. Maar ook de enige waar je direct invloed op kan uitoefenen. Bij het eten van voeding met een lage voedingswaarde, maar hoog in suikers, smaakmakers en transvetten kan de genexpressie tot uiting komen. Maar denk ook eens aan te weinig slapen, te weinig frisse lucht, te weinig beweging en teveel stress.

Welke auto-immuunziektes zijn er?

De lijst met auto-immuunziektes is lang, heel lang. En veel ziektes worden er van verdacht dat ze een auto-immuunziekte zijn, maar dit is nog niet bevestigd. De lijst met ziektes blijft echter groeien. Hierbij een kleine samenvatting van de in totaal 80 auto-immuunziektes die zijn vastgesteld:

  • Ziekte van Hashimoto
  • Diabetes Mellitus type 1
  • Coeliakie
  • Reumatoïde Artritis
  • Ziekte van Wegener
  • Colitis Ulcerosa
  • Psoriasis
  • Vitiligo
  • Ziekte van Crohn
  • Sarcoïdose
  • Hidradenitis Suppurativa

De gemene deler van auto-immuunziektes: leaky gut